– Macewy znalezione pod posadzką podczas prac budowlanych w remizie OSP w Gorzkowie Osadzie zostały wywiezione i wyrzucone przy drodze. Nie powiadomiono również odpowiednich służb. Dopiero, jak o sprawie zrobiło się głośno, gmina zadbała o znalezisko – twierdzi nasza Czytelniczka. Władze gminy zaprzeczają. Twierdzą, że znalezione macewy od razu złożono na terenie żydowskiego cmentarza na skraju miejscowości Góry i Chorupnik.
– Byliśmy tym zbulwersowani, bo nikt z gminy od razu nie zainteresował się znaleziskiem – twierdzi nasza czytelniczka. – Ani wykonawca, ani inwestor, z tego co wiem, nie poinformował odpowiednich służb, a chyba w takim przypadku powinien, tylko macewy zostały wywiezione i niczym gruz porzucone przy polnej drodze.
Jak ustaliliśmy, zgłoszenie do konserwatora zabytków o znalezionych macewach jako pierwszy złożył jeden z mieszkańców gminy. Kiedy poprosiliśmy władze gminy do odniesienia się do stawianych przez Czytelniczkę zarzutów, te przedstawiły zupełnie inną wersję zdarzeń i co ciekawe jeszcze tego samego dnia na profilu gminy na Facebooku zamieściły komunikat w tej sprawie z informacją, którą podczas rozmowy przekazał nam zastępca wójta Piotr Cichosz. Wicewójt zaczął od podkreślenia, że znalezione przy prowadzeniu robót budowlanych na terenie remizy OSP w Gorzkowie Osadzie macewy nie mają umocowania archeologicznego, bo w miejscu ich znalezienia nigdy nie było żydowskiego cmentarza.
– Macewami niestety posługiwano się w przeszłości jako materiałem budowlanym. Zostały wykopane przy zrywaniu posadzki budynku i w stanie, w jakim zostały wydobyte, trafiły z powrotem – „nie gdzieś do lasu czy jakiegoś rowu” – ale na teren żydowskiego cmentarza, zlokalizowanego na skraju miejscowości Góry i Chorupnik. Tam zostały złożone i uporządkowane – twierdzi Cichosz. – W tym zakresie obowiązują ścisłe wytyczne Komisji rabinicznej ds. cmentarzy żydowskich.
Postąpiliśmy analogicznie jak dwa lata temu, gdzie zgodnie z opinią Komisji znalezione w tym samym miejscu macewy również przewieziono na teren cmentarza. Wytyczne Komisji związane z prawem religijnym żydowskim zakazują prowadzenia robót ziemnych, wycinania drzew, czy grodzenia cmentarzy. O ewentualnej konserwacji czy ekspozycji macew będzie decydować konserwator zabytków w porozumieniu z właściwymi instytucjami. Na cmentarzu znajduje się lapidarium wykonane przez Stowarzyszenie „Wschód”, w 2021 r.
Innego zdania jest nasza czytelniczka, która zapewnia, że macewy zabrano z polnej drogi, dopiero wtedy, gdy zrobiło się o nich głośno w całej gminie. (d)
