– Obiecywali, że zmiana nazwy ulicy nie będzie dotkliwa. A jest zupełnie inaczej – skarżą się mieszkańcy do niedawna alei I Armii Wojska Polskiego, która od kilku dni jest aleją Żołnierzy I Armii Wojska Polskiego.
„Uwaga! 14 października 2017 r. weszła w życie Uchwała Rady Miasta Chełm w sprawie zmiany nazwy Alei I Armii Wojska Polskiego na Aleję Żołnierzy I Armii Wojska Polskiego” – tym zdaniem rozpoczyna się obszerne ogłoszenie, w którym Chełmska Spółdzielnia Mieszkaniowa przypomina o obowiązkach ciążących na mieszkańcach tejże alei w związku ze zmianą jej nazwy. Pojawia się w nim długa lista urzędów i instytucji, w których mieszkańcy muszą zgłosić się i zawiadomić o zmianie adresu. Znajdują się na niej: zakłady pracy, dostawcy prądu, gazu, usług telefonicznych, telewizyjnych i internetowych, banki, firmy ubezpieczeniowe, fundusze emerytalne, Urząd Skarbowy, a także – jeśli ktoś korzysta z usług poniższych instytucji – Zakład Ubezpieczeń Społecznych, Powiatowy Urząd Pracy, Miejski Ośrodek Pomocy Społecznej oraz Centralna Ewidencja i Informacja o Działalności Gospodarczej. Zanim mieszkańcy zajrzą w te wszystkie miejsca, muszą najpierw udać się do Urzędu Stanu Cywilnego po zaświadczenie o aktualnym adresie zameldowania.
– To jakiś absurd – skarżą się mieszkańcy alei. – Obiecywano, że zmiana nazwy ulicy nie będzie dotkliwa, a okazuje się, że czeka nas stos dokumentów do wypełniania i rozniesienie ich po tych wszystkich urzędach. A wszystko przez jedno słowo dodane do nazwy alei.
Urzędnicy z Wydziału Geodezji, Kartografii i Mienia Komunalnego Urzędu Miasta Chełm przekonują jednak, że zmiana była konieczna. – Wynikała z ustawy o zakazie propagowania ustroju totalitarnego, zwanej ustawą dekomunizacyjną. Zgodnie z wytycznymi Instytutu Pamięci Narodowej nazwa aleja I Armii Wojska Polskiego musiała zniknąć z przestrzeni publicznej. Jeśli rada miasta nie zmieniłaby jej nazwy, zrobiłby to wojewoda lubelski. Wydałby zarządzenie zastępcze i ustalił dowolną nazwę. Także nazwa tak czy inaczej zmieniłaby się: decyzją rady miasta lub wojewody.
Pocieszeniem dla mieszkańców może być to, że dowodów osobistych, praw jazdy i dowód rejestracyjnych pojazdów nie trzeba wymieniać przed końcem ich terminu ważności. Nie trzeba także wybierać się do Urzędu Miasta, bo zmiana danych adresowych nieruchomości w ewidencji gruntów i budynków nastąpi z urzędu i będzie bezpłatna. Podobnie jak wszystkie zmiany w księgach wieczystych. Koszty poniosą jedynie zlokalizowane przy alei firmy. Są one związane z wymianą pieczęci, wizytówek czy szyldów.
Armia nie, żołnierze tak. Dlaczego?
– Armia Wojska Polskiego była związkiem operacyjnym zorganizowanym przez władze Związku Sowieckiego wbrew władzom państwowym Rzeczypospolitej Polskiej w 1944 roku – tłumaczył przed zmianą nazwy alei Ryszard Poniatowski, dziś już były dyrektor Wydziału Geodezji, Kartografii i Mienia Komunalnego. – Jednostki tej armii były skierowane do walki z Niemcami w centralnej Polsce. Część żołnierzy I Armii pochodziła z przymusowego poboru zorganizowanego na ziemiach polskich. Dla wielu spośród tych wcielanych do armii już na ziemiach wschodnich RP przynależność do jednostek z obowiązującym językiem polskim i występujących pod polskimi znakami narodowymi przy Armii Czerwonej była szansą na uniknięcie wcielenia wprost do jednostek Armii Czerwonej. Udział w działaniach zbrojnych przeciw Niemcom był zgodny z oczekiwaniami większości zwykłych żołnierzy. Natomiast na oblicze polityczne tych jednostek, na kształt prowadzonej przez aparat polityczno-wychowawczy indoktrynacji, w końcu na sposób wykorzystania ich walk z Niemcami w propagandzie komunistów i w polityce międzynarodowej Związku Sowieckiego, jako zwyczajni żołnierze nie mieli wpływu. Chcąc upamiętnić żołnierzy tych jednostek, którzy walczyli z okupantem niemieckim, zmieniamy nazwę Alei I Armii Wojska Polskiego na Aleję Żołnierzy I Armii Wojska Polskiego. I taką nazwę dopuścił IPN. (mg)


