Drzewa oraz ponadstuletnie betonowe słupki drogowe, stojące przy niemal 5-kilometrowym odcinku drogi wojewódzkiej nr 838 między Fajsławicami a Trawnikami, wpisano do rejestru zabytków.
W ubiegłym roku do wojewódzkiego konserwatora zabytków w Lublinie wpłynął wniosek Fundacji Topole o wpisanie do rejestru zabytków drzew i słupków drogowych znajdujących się przy trasie Fajsławice – Trawniki.
– Droga ta ma charakter alei – zaważa Paweł Wira, kierownik chełmskiej delegatury lubelskiego wojewódzkiego konserwatora zabytków. – Prawie na całym odcinku, po obu stronach swojego przebiegu, obsadzona jest rytmicznie drzewami i tworzy układ alejowy, który wpisuje się w tradycję obsadzania drzewami ważnych szlaków komunikacyjnych.
Na ponad 2-kilometrowym odcinku od Trawnik w stronę Fajsławic przy drodze rosną w regularnych odstępach (co 9 – 10 m) głównie lipy drobnolistne. Na kolejnym, ok. 1,3-kilometrowym odcinku, występują przede wszystkim jesiony. Na końcowym odcinku od 3,4 km do 4,8 km znów przeważają lipy.
– Na tym odcinku trasy znajduje się też 21 betonowych słupków drogowych. Są w różnym stanie zachowania, niektóre są uszkodzone lub wychylone, na większości widoczny jest herb Cesarstwa Rosyjskiego – mówi kierownik Wira.
Na słupkach znajduje się też skrót od rosyjskiej nazwy ministerstwa komunikacji, które od 1867 r. miało swoją siedzibę w Sankt Petersburgu i zarządzało komunikacją w Królestwie Polskim (zajmowało się m.in. budową dróg mających status dróg państwowych). – Do 1914 r., tj. do wybuchu I wojny światowej, na obszarze guberni lubelskiej wybudowano wiele kilometrów dróg państwowych. Trakty państwowe miały łączyć się z drogami gubernialnymi i liniami kolejowymi, tworząc dobrze zorganizowaną sieć komunikacyjną. Szosa łącząca Trawniki i Fajsławice miała status drogi państwowej i była fragmentem dłuższej trasy Włodawa – Fajsławice, wybudowanej w całości przed 1914 r.
Konserwator podkreśla, że w przypadku drogi Trawniki – Fajsławice zachowane są wartości historyczne, artystyczne i naukowe zabytku, a ponadto nie do przecenienia jest wartość przyrodnicza układu alejowego i jego rola w ekosystemie. – Utrzymywanie zadrzewień w postaci alei w przestrzeni publicznej leży w interesie społecznym, a wpis układu alejowego pomiędzy Trawnikami a Fajsławicami, położonego w pasie drogowym drogi wojewódzkiej wraz z drzewami i słupkami drogowymi, umożliwi ochronę konserwatorską zadrzewienia alei, jej parametrów i zachowanych historycznych elementów oznaczenia tej drogi – podsumowuje P. Wira. (kg)
